Fransa 15 Yaş Altı İçin Sosyal Medyayı Yasakladı Avrupa’da Bir İlk
Fransa, 15 yaş altı çocukların sosyal medya kullanımını yasaklayan yasayı kabul etti. Yasa, Avrupa’da dijital reşitlik yaşını belirleyen ilk adım olma özelliği taşıyor.
Fransa’da 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya kullanımını engelleyen yasa tasarısı, Senato ve Ulusal Meclis’te oy çokluğuyla kabul edildi. Yasanın yürürlüğe girmesi için Anayasa Konseyi onayını bekleyen düzenleme, çocukların çevrimiçi ortamda zararlı içeriklerden korunmasını amaçlıyor.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un desteklediği yasa, ülkede “dijital reşitlik yaşı”nı 15 olarak belirledi. Hükümet, yasanın yeni eğitim-öğretim yılına yetişmesini hedefliyor. Yeni hesaplar için yasak 1 Eylül 2026’da başlayacak. Mevcut hesaplar için ise 1 Ocak 2027’den itibaren yaş doğrulama süreci devreye girecek.
Sosyal Ağlar ve İstisnalar Belirlendi
Yasa, Instagram, TikTok, Facebook ve Snapchat gibi sosyal ağ niteliği taşıyan platformları kapsıyor. YouTube ve WhatsApp gibi hizmetlerde ise sadece sosyal etkileşim özellikleri düzenleme kapsamında değerlendirilecek. Çevrimiçi ansiklopediler, eğitim içerikleri ve açık kaynaklı platformlar ise yasa kapsamı dışında tutuldu. Hangi hizmetlerin sosyal ağ işlevi nedeniyle düzenlemeye tabi olacağı, yaş doğrulama sistemlerinin devreye girmesiyle netleşecek.
Yaş doğrulama sorumluluğu sosyal medya platformlarına yüklenecek. Dijital İşlerden Sorumlu Bakan Anne Le Henanff, platformların yaşı doğrulayacak teknik çözümü bulmak zorunda olduğunu belirtti. France Identite ve Docaposte gibi mevcut teknik çözümlerin kullanılabileceği ifade edildi. Yaşı doğrulayan sistemin, kullanıcının kimliği hakkında kişisel bilgi toplamayacağı ve sadece kişinin 15 yaşından küçük olup olmadığına dair ikili bir yanıt vereceği açıklandı.
Platformların tek bir yaş doğrulama yöntemi dayatmasına izin verilmeyeceği, en az iki farklı seçenek sunulması gerektiği vurgulandı. Fransa, bu düzenlemeyle Avrupa’da dijital reşitlik yaşını getiren ilk ülke olacak.
Yasa, liselerde cep telefonu kullanımını da kapsayacak şekilde genişletilecek. 2026-2027 eğitim-öğretim yılından itibaren lise öğrencilerinin okul içinde cep telefonu kullanması yasaklanacak. Hükümet, bu adımın öğrencilerin derslere odaklanmasını artıracağını belirtti.
Düzenlemeyi hazırlayan milletvekili Laure Miller, yasanın çocuklara ellerinden alınan çocukluklarını geri vereceğini söyledi. Cumhurbaşkanı Macron da sosyal medyanın çocukların dikkatini ve gelişimini olumsuz etkilediğini belirterek, “15 yaşından önce artık sosyal medya yok” ifadesini kullanmıştı.
Yasa tasarısı, Avrupa Birliği hukukuyla uyum sağlamak amacıyla Parlamento sürecinde değişikliklere uğradı. Başlangıçta önerilen platform bazlı “kara liste” sistemi yerine, 15 yaş altı için genel sosyal medya yasağı benimsendi.
Yasanın uygulanabilirliği ve yaş doğrulama sistemlerinin güvenilirliği konusunda tartışmalar devam ediyor. Bazı milletvekilleri, düzenlemenin ikiyüzlü ve tehlikeli olduğunu savunarak, kimlik doğrulama zorunluluğuna dönüşebileceği endişesini dile getirdi. Çocukların ekran ve sosyal medya kullanımıyla ilgili artan endişeler, yasanın arka planını oluşturuyor.
Fransa’nın kabul ettiği bu yasa, Avrupa’da çocukların sosyal medya kullanımına yönelik daha geniş bir tartışmanın parçası olarak görülüyor. Avrupa Komisyonu’nun ortak çerçeve hazırlama çalışmaları kapsamında, Fransa’daki uygulamanın teknik yaş doğrulama sistemleri ve AB hukuku açısından test niteliği taşıması bekleniyor.
Yorum Yap